Urla’da Barış Anıtı: ‘Barış ve İnsan Halleri’ Sergisi Açılıyor

UrlaDam meydanında, heykeltıraş Ayhan Tomak’ın eseri olan “Barış Ağacı” yükseliyor. Tomak ve fotoğrafçı Mustafa Seven, kariyerlerine aynı yıl başlamalarının ardından, otuz yıl sonra ilk kez bir araya gelerek ortak bir sergi düzenliyor. Bu sergi, 15 Ağustos – 6 Eylül 2026 tarihleri arasında Urla’da sanatseverlerle buluşacak.

İZMİR, URLA — “Barış ve İnsan Halleri” isimli sergi, Ayhan Tomak ile Mustafa Seven’in eserlerini bir araya getiriyor. 1 Eylül Dünya Barış Günü’ne kadar sürecek olan bu sergi, barış kavramını büyük söylemlerle değil, gündelik yaşamın sıradan anlarıyla yeniden düşünmeye davet ediyor. Serginin girişinin ücretsiz olması, sanatseverlerin ilgisini artırmayı hedefliyor.

Serginin merkezinde “Barış Ağacı” anıtı yer alıyor.

Serginin odak noktası, UrlaDam meydanında yer alan anıt heykel “Barış Ağacı”. Ayhan Tomak’ın yıllar süren çalışmalarıyla şekillenen bu eser, barışı soyut bir kavram olarak değil, somut bir varlık olarak ifade ediyor. Açık alanda sergilenen bu heykel, kapalı alanlardaki diğer eserlerle de derin bir bağ kurarak serginin sessiz merkezi haline geliyor.

İki sanatçının ortak hikayesi

Her iki sanatçı da 1995 yılında sanat yolculuklarına başladı. Otuz yıl boyunca, birbirlerinden habersiz olarak aynı soruyu sormaktan geri durmadılar: İnsan, neyi kaybettiğinde barışı fark eder?

Ağacın hafızasını kullanarak eserlerini oluşturan Ayhan Tomak, kırılmış ve yanmış ağaç gövdelerini sabırla yeniden bir araya getiriyor. Tomak’ın eserlerinde ağaç, insanın ve doğanın en dürüst tanığı haline gelirken, barışın “hiç incinmemek değil, incinmiş olanı geri kazanmak” olduğunu hatırlatıyor.

Mustafa Seven ise sokağın ve insanların en doğal hallerini yakalamaya çalışıyor. Onun fotoğrafları, bekleyen, konuşan, dinleyen ve seven insanların izlerini sürüyor. İlk bakışta sıradan görünen bu kareler, aslında insanlığın en kırılgan kazanımlarını yansıtıyor.

Sergideki tek savaş izi

Mustafa Seven’in fotoğraflarında savaşın izleri çok az yer alıyor; yalnızca bir karede bu izler gözlemleniyor. O karede, Suriye iç savaşından kaçan bir kadın yer alıyor. Yüzündeki hüzün, çevresindeki sıradan anların sessiz karşılığı olarak öne çıkıyor: Bu kadının günlük hayatı, geride bırakmak zorunda kaldığı hayatın bir yansıması.

Serginin iki manifestosu, bu düşünceyi aynı cümle yapısıyla ifade ediyor. Fotoğrafların ortak teması mutluluk değil, mutluluğun mümkün olabileceği koşullar. Heykellerin ortak teması ise ağaç değil, kırılmış olanın yeniden bütün olabilme koşulu.

Dokunulabilir bir sergi deneyimi

Tomak’ın metni, ziyaretçileri yalnızca bakmaya değil, dokunmaya da teşvik ediyor: Barış, uzaktan seyredilen bir kavram değil, elle tutulabilen bir şeydir. Heykellerin yüzeylerindeki kovuklar, çatlaklar ve yanık izleri, eserin taşıdığı yaraları gizlemiyor; aksine, bu yaralar eserin kendisini oluşturuyor.

UrlaDam: Sanatın buluşma noktası

UrlaDam, kültür ve sanatı seçkin bir ayrıcalık olmaktan çıkararak gündelik yaşamın içine taşımayı amaçlayan bir sanat mekânıdır. Bu yer, kendisini bir okul, hafıza ve ortak bir bellek olarak tanımlıyor; bilginin paylaşıldıkça çoğaldığı, herkesin kendi hikâyesine bir şey kattığı bir buluşma alanı olmayı hedefliyor.

Serginin, barışı gündelik yaşamda arayan yaklaşımı ile mekânın sanatı herkesle buluşturma amacı örtüşüyor. Bu nedenle “Barış Ağacı”, bir sergi salonunun içinde değil, meydanda, herkesin görebileceği bir noktada yer alıyor.

1 Eylül Dünya Barış Günü’ne uzanan bir sergi

Serginin takvimi, bilinçli olarak 1 Eylül Dünya Barış Günü’nü kapsıyor. İki sanatçı da aynı noktada buluşuyor: Barış çoğu zaman görünmezdir, onu en çok elimizden alındığında fark ederiz. Belki de barışın en doğru tanımı budur — kırılanın yeniden bütün olabilmesi; insanın hayatını en sıradan hâliyle sürdürebilmesi.

Barışı yaşamalı, yaşatmalı…

Tohumun toprakta yeşermesi,

Irmağın denize ulaşması gibi,

Yaşamalı, yaşatmalı…

Ayhan Tomak

SERGİ KÜNYESİ